عقد است ، اما پس از اجراى معامله خريدار مىتواند همهء بدن كنيز را ببيند . روا نيست كه كنيز و فرزندش را از هم جدا كنند و فروش كنيز و بردهء مسلمان به اهل ذمه ممنوع است و نيز فروش كنيز براى آوازخوانى حرام است . رسول خدا فرمود : « زنان رامشگر و آوازخوان را مفروشيد و مخريد و غناء را به آنان مياموزيد ، در اين دادوستد خيرى نيست و بهاى آن حرام است » « 1 » و خداوند فرمود : « از مردم كسانى هستند كه سخنان باطل و سرگرم كننده را خريدارند . » « 2 » . سمسار بايد به عيوب و بيماريهاى غلام و كنيز آشنا باشد و به هنگام فروش برده‌اى همهء بدنش را بجز شرم او بنگرد ، تا عيوب و بيماريها را بداند و خريدار را به آن آگاه سازد . دادوستد ستور سمساران ستور به هنگام معامله بايد فروشنده يا آورنده را بشناسند و نام و صفات آن را - چنان كه پيش از اين گفتيم - در دفتر خود بنويسند تا ستور معيوب و دزديده نباشد . و عيوب و سن و راه رفتن آن را به خريدار بگويند ، و فروش به نام بازرگان و از طرف او باشد ، و در امور مربوط به جانداران از خدا بترسند . دلّالان املاك دلالان املاك بايد سوگند خورند كه املاك شبهه‌آلود را نفروشند از قبيل ملكى كه از طريق اقرار يا رهن از دست صاحبش بيرون شده باشد و نيز با بچه و يتيم جز به اجازهء وصى او معامله نكنند ، و حق دلالى را فقط از

--> ( 1 ) - قوله ( ص ) : « لا تبيعوا القينات و المغنيات و لا تشتروهن و لا تعلموهن ، و لا خير فى تجارة فيهن و ثمنهن حرام » . ( 2 ) - قوله تعالى : « وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يَشْتَرِي لَهْوَ الْحَدِيثِ » ( قرآن سورهء 31 « لقمان » آيهء 6 ) .